การเลือก อิฐมอญ สำหรับสร้างบ้าน ไม่ควรดูเพียงแค่ราคาเท่านั้น เพราะคุณภาพของอิฐมีผลต่อความเรียบร้อยของผนัง การใช้ปูนก่อและปูนฉาบ รวมถึงความแข็งแรงและความทนทานของงานในระยะยาว
ก่อนสั่งซื้อจำนวนมาก ควรตรวจสอบอิฐจากหลายด้าน ทั้ง สี ขนาด ความแน่น เนื้ออิฐ และการดูดซึมน้ำ เพื่อให้เหมาะกับลักษณะงานก่อสร้าง
สีของอิฐสามารถช่วยบอกลักษณะการเผาได้ในเบื้องต้น
อิฐที่มีคุณภาพควรมีสีค่อนข้างสม่ำเสมอทั้งก้อน ไม่แตกต่างกันมากจนเห็นได้ชัดในล็อตเดียวกัน
ควรสังเกตว่า
อย่างไรก็ตาม สีเพียงอย่างเดียวไม่สามารถใช้ตัดสินคุณภาพได้ทั้งหมด จึงควรตรวจร่วมกับคุณสมบัติอื่น
อิฐในล็อตเดียวกันควรมี ความกว้าง ความยาว และความหนาใกล้เคียงกัน
หากขนาดแตกต่างกันมาก อาจทำให้
ก่อนซื้อจึงควรสุ่มหยิบอิฐหลายก้อนมาเปรียบเทียบขนาด ไม่ควรดูเพียงก้อนตัวอย่างเพียงก้อนเดียว
อิฐมอญที่ดีควรมีเนื้อค่อนข้างแน่น ไม่ร่วนหรือแตกง่ายจากการจับและขนย้ายตามปกติ
สามารถสังเกตได้จาก
หากอิฐแตกหรือบิ่นง่ายมาก อาจทำให้เกิดของเสียระหว่างขนส่งและก่อสร้างมากขึ้น
อีกวิธีง่าย ๆ คือการนำอิฐสองก้อนมาเคาะกันเบา ๆ
อิฐที่ผ่านการเผาอย่างเหมาะสมมักให้เสียงค่อนข้างใสหรือแน่น ขณะที่อิฐที่มีรอยร้าวภายในหรือเนื้อไม่แน่นอาจให้เสียงทึบแตกต่างออกไป
วิธีนี้เป็นเพียงการตรวจเบื้องต้น ไม่สามารถทดแทนการทดสอบคุณสมบัติทางวิศวกรรมได้
อิฐมอญเป็นวัสดุที่สามารถดูดซึมน้ำได้ตามธรรมชาติ
หากอิฐดูดน้ำเร็วหรือมากเกินไป อาจดึงน้ำออกจากปูนก่อเร็ว ทำให้ปูนสูญเสียความชื้นก่อนเวลาที่เหมาะสม และอาจส่งผลต่อคุณภาพของรอยต่อปูน
ในทางกลับกัน อิฐที่เหมาะกับงานก่อควรมีคุณสมบัติการดูดซึมน้ำอยู่ในระดับที่เหมาะสมตามมาตรฐานของผลิตภัณฑ์
สำหรับการตรวจแบบง่ายที่หน้างาน สามารถนำอิฐตัวอย่างมาแตะหรือแช่น้ำแล้วสังเกตการดูดซึม
หากน้ำถูกดูดเข้าเนื้ออิฐอย่างรวดเร็วมาก อาจแสดงว่าอิฐมีรูพรุนค่อนข้างสูง
แต่หากต้องการประเมินคุณภาพอย่างแม่นยำ โดยเฉพาะงานโครงการขนาดใหญ่ ควรอ้างอิง ผลทดสอบจากผู้ผลิตหรือห้องปฏิบัติการ มากกว่าการทดสอบด้วยสายตาเพียงอย่างเดียว
ก่อนรับสินค้า ควรสุ่มตรวจจำนวนอิฐที่แตก บิ่น หรือร้าวในแต่ละล็อต
อิฐอาจมีการบิ่นเล็กน้อยจากการขนส่งได้ แต่หากพบจำนวนมาก ควรสอบถามผู้จำหน่าย เพราะอาจเพิ่มของเสียและค่าใช้จ่ายในการก่อสร้าง
ควรหลีกเลี่ยงอิฐที่มี
อิฐที่มีรูปทรงค่อนข้างตรงและสม่ำเสมอ ช่วยให้ช่างก่อแนวผนังได้ง่ายกว่า
หากอิฐโก่ง บิด หรือมีความหนาไม่เท่ากันมาก อาจทำให้ต้องใช้ปูนปรับระดับเพิ่ม และทำให้ผนังก่อเสร็จไม่เรียบร้อย
สำหรับงานที่ต้องการแนวผนังสวย ควรให้ความสำคัญกับขนาดและรูปทรงเป็นพิเศษ
ก่อนสั่งซื้อจำนวนมาก ควรขอตัวอย่างจากล็อตที่จะส่งจริง และสุ่มตรวจหลายก้อน
เนื่องจากคุณภาพอิฐอาจแตกต่างกันได้ตาม
การดูเพียงตัวอย่างจากหน้าร้านอาจไม่สะท้อนคุณภาพของสินค้าทั้งหมด
ก่อนซื้อควรแจ้งผู้จำหน่ายว่าจะนำอิฐไปใช้กับงานประเภทใด เช่น
เพราะแต่ละงานอาจมีข้อกำหนดเรื่องขนาดผนัง ความชื้น และโครงสร้างแตกต่างกัน
โดยเฉพาะงานต่อเติม ควรตรวจสอบน้ำหนักของผนังและความสามารถของโครงสร้างเดิมร่วมด้วย
ก่อนตัดสินใจซื้อ สามารถตรวจสอบง่าย ๆ ดังนี้
การเลือกอิฐมอญคุณภาพดีควรพิจารณามากกว่าสีหรือราคาเพียงอย่างเดียว ควรดูทั้ง ขนาด ความแน่น รูปทรง รอยร้าว และการดูดซึมน้ำ
อิฐที่มีคุณภาพสม่ำเสมอจะช่วยให้งานก่อง่ายขึ้น ลดการใช้ปูนเกินความจำเป็น ลดของเสีย และช่วยให้ผนังมีความเรียบร้อยมากขึ้น
สำหรับงานก่อสร้างที่มีข้อกำหนดด้านโครงสร้างหรือใช้ในปริมาณมาก ควรเลือกสินค้าที่มีข้อมูลมาตรฐานชัดเจน และให้ผู้รับเหมาหรือวิศวกรพิจารณาให้เหมาะกับรูปแบบของอาคารก่อนนำไปใช้งานจริง.
